"Jest takie miejsce... Podegrodzie - serce kultury lachowskiej"

Kultura Lachów Sądeckich to bogata spuścizna ludowa regionu, charakteryzująca się specyficznymi strojami, folklorem, gwarą i tradycjami obrzędowymi. Lachy Sądeckie to grupa przejściowa między góralami a krakowiakami, zamieszkująca teren historycznej Sądecczyzny. Sercem kultury lachowskiej jest wieś Podegrodzie, miejsce szczególne pod względem dziedzictwa kulturowego i dobrze zachowanych tradycjach lachowskich. Zadanie "Jest takie miejsce... Podegrodzie - serce kultury lachowskiej"realizowany od 1.06.2027 do 30.09.2027 ma na celu przybliżenie dziedzictwa kulturowego regionu Podegrodzia. Działania obejmują opracowanie materiałów edukacyjnych w formie prezentacji multimedialnej oraz organizację warsztatów i imprez pozwalających poznać i zrozumieć historyczne i kulturowe korzenie tego miejsca. Zadanie umożliwia ochronę lokalnego dziedzictwa kulturowego, rozwija świadomość kulturową uczestników oraz integruje lokalną społeczność. Przygotowaniem do realizacji poszczególnych etapów zadania będzie PREZENTACJA MULTIMEDIALNA zamieszczona w mediach społecznościowych a prezentująca takie aspekty jak: kulturowa tożsamość Lachów, stroje ludowe, obrzędy i zwyczaje, rękodzieło i sztuka ludowa. W ramach zadania realizowane będą POKAZY I WARSZTATY RĘKODZIEŁA / pokaz kowalstwa, bibułkarstwo, haft, tradycyjna kuchnia lachowska/. Będzie to też oficjalne rozpoczęcie warsztatów haftu regionalnego, bibułkarstwa i kulinarnych, na których uczestnicy będą mogli poznać i nauczyć się tych umiejętności. Pokazy i warsztaty odbędą się w tradycyjnej Zagrodzie Lachowskiej "Kubalówka" . Impreza potrwa około 3 godzin i poprowadzi ją konferansjer. Kolejnym etapem zadania będzie impreza LACHOWSKIE ZWYCZAJE I TRADYCJE. W Zagrodzie "Kubalówka" uczestnicy będą mogli wykonać wianki święcone w oktawę Bożego Ciała, bukiety zielne wykonywane na święto MB Zielnej oraz uczestniczyć w tradycyjnych Zielonych Świątkach / majenie domostw, smażenie jajecznicy, poczęstunek/. Impreza prowadzona przez konferansjera, trwająca 3 godziny. Kolejnym etapem zadania będzie LACHOWSKI WIECZÓR prezentujący stroje odświętne i codzienne Lachów, muzykę i śpiew oraz tradycyjne zajęcia mieszkańców Podegrodzia w jesienne i zimowe wieczory. Impreza odbędzie się w GOK Podegrodzie, poprowadzi ją konferansjer a dla uczestników przygotowany zostanie tradycyjny poczęstunek. Najważniejszym rezultatem realizacji zadania będzie edukacja folklorystyczna dzieci i młodzieży oraz integracja społeczności lachowskiej. Materialnym efektem będą pocztówki prezentujące krajobrazy Podegrodzia, charakterystyczne obiekty, zwyczaje i obrzędy, lachowskie wzornictwo.

W ramach zadania zaplanowano: 1. Opracowanie i umieszczenie w mediach społecznościowych PREZENTACJI MULTIMEDIALNEJ dotyczącej kultury ludowej Lachów Sądeckich, kompleksowo ukazującej wprowadzenie do tematu: kim są Lachy Sądeckie, skąd pochodzą; opisy charakterystycznych elementów strojów męskiego i kobiecego; charakterystyka tradycyjnych instrumentów muzycznych (np. skrzypce, basy, klarnet, heligonka), popularne tańce i melodie; obrzędy i zwyczaje rodzinne i doroczne; sztukę ludową i rękodzieło; charakterystyczne domy, kapliczki, kościoły oraz elementy architektury ludowej. 2. ZAPROJEKTOWANIE I WYDANIE POCZTÓWEK z PODEGRODZIA ukazujących zarówno dzień dzisiejszy jak i historię miejscowości oraz piękno materialnej i niematerialnej kultury ludowej regionu lachowskiego. Zaplanowano wydruk 6 rodzajów kartek po 1000 sztuk każdego rodzaju. 3. POKAZ I WARSZTATY RĘKODZIEŁA / pokaz kowalstwa, haftu regionalnego, bibułkarstwa, warsztaty kulinarne /. Impreza plenerowa odbywająca się w tradycyjnej Zagrodzie Lachowskiej "Kubalówka". W ciągu 3 godzin imprezy, którą poprowadzi konferansjer uczestnicy (50 osób) zapoznają się z różnymi aspektami rzemiosła i rękodzieła ludowego. Impreza ta to także oficjalne rozpoczęcie cyklu warsztatów / bibułkarstwo, haft i warsztaty kulinarne / trwających 12 godzin ( 6 spotkań po 2 godziny ). W każdym z warsztatów weźmie udział 15 uczestników, którzy na zajęciach pod okiem instruktorów będą poznawać tajniki wybranego rękodzieła. 4. Kolejny etap zadania LACHOWSKIE ZWYCZAJE I TRADYCJE przeniesie uczestników do dawnej lachowskiej wsi. Konferansjer - regionalista zaprezentuje wykonywanie wianków z ziół święconych na zakończenie Oktawy Bożego Ciała. Opisze też sposób tworzenia bukietów zielnych na święto MB Zielnej. Każdy z uczestników imprezy odbywającej się na Kubalówce ( impreza dla 50 osób ) będzie mógł poznać zioła, z których tworzono wianki i bukiety. Będzie mógł własnoręcznie wykonać wianek i bukiet, pozna ich przeznaczenie. Ostatnim etapem tej imprezy będzie wspólne świętowanie Zielonych Świąt: majenie brzozami domu, smażenie jajecznicy z lubczykiem, poczęstunek. 5.Kolejny etap zadania czyli LACHOWSKI WIECZÓR odbędzie się w GOK Podegrodzie. Będzie to pokaz lachowskiej muzyki śpiewu i tańca / grupa śpiewacza, kapela lachowska oraz zespół regionalny/. Amatorski Zespól Obrzędowy pokaże jak wyglądał typowy wieczór w lachowskiej chałupie / różne tradycyjne prace wykonywane w jesienne i zimowe wieczory/ , spotkanie sąsiadów, godki i bajania. Poczęstunek tradycyjny przygotowany dla uczestników / ok. 100 osób /. Imprezę poprowadzi konferansjer. Wszystkie elementy składowe realizacji zadania będą dokumentowane fotograficznie a zdjęcia obrazujące dziedzictwo kulturowe Lachów staną się materiałem bazowym do wykonania pamiątkowych kartek pocztowych.

"Jest takie miejsce... Podegrodzie - serce kultury lachowskiej" to zadanie, którego głównym celem jest ocalenie od zapomnienia ważnych aspektów kultury ludowej Lachów Sądeckich. Niematerialne dziedzictwo jest istotnym czynnikiem kształtowania tożsamości grupy społecznej i jednostki. Przetrwanie tego jest warunkiem utrzymania różnorodności kulturowej oraz wzmocnienia poczucia przynależności do społeczności lokalnej, określa nasze miejsce w świecie. Ocalenie od zapomnienia wierzeń, zwyczajów, rękodzieła, rzemiosła oraz przekazanie ich kolejnym pokoleniom pozwoli im określić ich miejsce w obliczu postępującej globalizacji. Realizacja zadania to też integracja społeczności lokalnej i atrakcyjna forma spędzenia czasu wolnego.