Tradycja, rozwój, przyszłość – wspólna melodia pokoleń

Zadanie dotyczy upowszechniania i ochrony kultury tradycyjnej Małopolski, w szczególności dziedzictwa regionu Lachów Sądeckich. Projekt łączy działalność artystyczną zespołów regionalnych tj. ZR Mali Mszlaniczanie, ZR Mali Mystkowianie, ZR Mały Skalnik, ZR Mszlaniczanie, ZR Mystowianie, ZR Skalnik, ZR Niskowioki, ZR Janczowioki, ZR Starosądeczanie i amatorskiej Orkiestry Dętej z Mystkowa działaniami edukacyjnymi i promocyjnymi, które pozwolą przekazać bogactwo lokalnych tradycji kolejnym pokoleniom.

Głównym celem zadania jest pielęgnowanie polskości, rozwój twórczości ludowej i podtrzymywanie więzi międzypokoleniowych poprzez muzykę, taniec, śpiew i gwarę. Projekt odpowiada na problem zanikania tradycji i spadku zaangażowania młodych ludzi w działalność kulturalną, a także brak dostępu do edukacji muzycznej i instrumentów w środowiskach amatorskich.
Warto zagłosować na to zadanie, ponieważ chroni ono lokalną tożsamość i dziedzictwo, wspiera rozwój artystyczny mieszkańców, integruje społeczność oraz pozwala w atrakcyjny sposób łączyć tradycję z nowoczesną formą przekazu.

Najważniejsze działania obejmują m.in.:
- organizację prelekcji i spotkań z kulturą lachowską w różnych gminach województwa małopolskiego,
- warsztaty i zgrupowania dla ZR Mały Skalnik, ZR Mszlaniczanie, ZR Skalnik, ZR Janczowioki, i Orkiestry Dętej z Mystkowa
- stroje i instrumenty dla ZR Mali Mszlaniczanie, ZR Mali Mystkowianie, ZR Mały Skalnik, ZR Mszlaniczanie, ZR Mystowianie, ZR Niskowioki, ZR Starosądeczanie i Orkiestry Dętej z Mystkowa.
- koncerty i wydarzenia w oparciu o zespoły regionalne i orkiestrę dętą wskazane w zadaniu (m.in. koncert ku czci św. Jana Pawła II, koncert bajkowy dla dzieci, koncerty kolęd i pastorałek, konkurs gwary lachoskiej),
- wydanie publikacji „Lachoskie Godki”,
- tournee po Małopolsce promujące tradycję i twórczość regionalną.

Projekt jest inwestycją w kulturę, edukację i tożsamość, dzięki której tradycja zyska nowe życie, a Małopolska zachowa swoje unikalne brzmienie i koloryt.

Projekt stanowi istotne wsparcie dla działalności artystycznej i edukacyjnej następujących zespołów regionalnych i orkiestry: ZR Mali Mszalniczanie, ZR Mali Mystkowianie, ZR Mały Skalnik, ZR Mszalniczanie, ZR Mystkowianie, ZR Skalnik, Orkiestry Dętej z Mystkowa, ZR Niskowioki, ZR Starosądeczanie oraz ZR Janczowioki.

Pomysł realizacji projektu zrodził się z bacznej obserwacji zaangażowanej społeczności lokalnej z terenu powiatu Nowosądeckiego w działania związane z tradycyjnością, ludowizną oraz muzycznością uzdolnionych mieszkańców.
Zaangażowanie społeczne miłośników regionu determinuje do działania, wsparcia tychże organizacji oraz stworzenia możliwości ukazania piękna tradycji oraz pracy społecznej. Ważnym aspektem jest również przekazywanie tradycji pielęgnowania swoich małych ojczyzn kolejnym pokoleniom.
Zauważmy, że tradycje rodzinne dają wzorce do naśladowania w przyszłości. Pozwalają zrozumieć kim jesteśmy, skąd się wywodzimy, jacy byli nasi przodkowie, jak również uczą przeżywania i odbierania wzruszeń i nastrojów, a nade wszystko służą umacnianiu więzi rodzinnych.
Celem zadania jest wspieranie zjawisk związanych z kulturą tradycyjną funkcjonującą na terenie Małopolski, a w szczególności:
- pielęgnowanie i ochrona cennych tradycji regionu Lachów Sądeckich,
- propagowanie idei funkcjonowania amatorskich orkiestr dętych oraz wskazywanie korzyści społecznych płynących z ich działalności,
- zainteresowanie społeczności gwarą, tradycyjnym śpiewem i tańcem,
- upowszechnianie kultury muzycznej,
- podnoszenie poziomu artystycznego amatorskich zespołów muzycznych i tanecznych,
- uwrażliwianie mieszkańców Małopolski na wartości płynące z kultury tradycyjnej.

Zadanie obejmuje wsparciem i rozwija działalność artystyczną oraz edukacyjną dziewięciu wyjątkowych ambasadorów kultury Lachów Sądeckich: ZR Mali Mszalniczanie, ZR Mali Mystkowianie, ZR Mały Skalnik, ZR Mszalniczanie, ZR Mystkowianie, ZR Skalnik, ZR Niskowioki, ZR Starosądeczanie i ZR Janczowioki, oraz Orkiestry Detej z Mystkowa.

Projekt jest odpowiedzią na ważny problem jakim jest dostęp do kultury regionu, edukacja młodego pokolenia, ukazanie polskiej wsi w tradycjach i zwyczajach regionu.
Projekt dotyczy realizacji szeregu zadań skierowanych do ogółu społeczeństwa, tj.:
I. Spotkanie z kulturą lachowską
Realizacja prelekcji poświęconych kulturze lachowskiej w czterech gminach położonych poza tradycyjnym obszarem Lachów Sądeckich, gdzie dziedzictwo tej grupy etnograficznej jest słabiej znane lub rzadko prezentowane.
Celem działania jest przybliżenie bogactwa i różnorodności kultury lachowskiej mieszkańcom regionów sąsiadujących tj. w gminie Zielonki, Gminie Wielka Wieś, Gminie Łużna, Gminie Uście Gorlickie. Poprzez prelekcje uczestnicy będą mieli okazję poznać, zrozumieć i docenić barwne dziedzictwo Lachów Sądeckich.
Działanie to stanowi element promocji i upowszechniania lokalnej tożsamości kulturowej, a jednocześnie sprzyja wymianie doświadczeń i integracji środowisk twórczych. Dzięki temu kultura lachowska zostanie zaprezentowana jako żywe, rozwijające się dziedzictwo, które inspiruje do refleksji nad tradycją i jej miejscem we współczesności.

II. Pielęgnowanie polskości
W realizację projektu włączają się zespoły regionalne oraz orkiestra działające w powiecie nowosądeckim, tj.: ZR Mystkowianie, ZR Mali Mystkowianie, ZR Mszalniczanie, ZR Mali Mszalniczanie, ZR Skalnik, ZR Mały Skalnik, Orkiestra Dęta z Mystkowa, ZR Niskowioki, ZR Starosądeczanie, ZR Janczowioki.
To ich pracę należy docenić oraz wesprzeć. W ramach projektu planuje się doposażenie organizacji w stroje i instrumenty, a także organizację zgrupowań i warsztatów w celu dalszego kształcenia oraz opracowywania nowych programów tanecznych i muzycznych. Zaplanowano również płytę piosenek ludowych w wykonaniu ZR Małe Janczowioki.
Zakup strojów i instrumentów stanowi kwotę zbliżona do 250 000, 00 zł.

III. Z kulturą i tradycją
Wydarzenie kulturalne ukazujące tradycyjność regionu.
Koncert ku czci św. Jana Pawła II – przygotowanie koncertu plenerowego lub w jednym z kościołów powiatu nowosądeckiego w wykonaniu orkiestry wraz z solistami, oraz zespołu regionalnego.
Koncerty kolęd i pastorałek - koncerty na terenie powiatu nowosądeckiego w wykonaniu 1. orkeistry detej wraz z zoslistami ; 2. koncert ZR Mszlaniczanie wraz z ZR Mali Mszlaniczanie.
Konkurs gwary lachoskiej - realizacja konkursu na terenie gminy Korzenna, skierowanego do mieszkańców gminy, w szczególności dzieci, młodzieży i osób dorosłych zainteresowanych kulturą regionu. Celem przedsięwzięcia jest pielęgnowanie i popularyzacja gwary lachowskiej jako istotnego elementu dziedzictwa kulturowego Lachów Sądeckich, a także zachęcenie młodego pokolenia do jej aktywnego używania i poznawania.

IV. Tradycja polska poza granicami
Wyjazd zespołu regionalnego na Międzynarodowy Festiwal w celu promocji regionu.

V. Koncert bajkowy dla dzieci
Wykonanie koncertu przez amatorską orkiestrę dętą z Mystkowa.
Organizacja wydarzenia w ogólnodostępnych miejscach, bez barier architektonicznych.
Prezentacja twórczości orkiestry według opracowanych aranżacji.

VI. Na kartach papieru zapisane!
W ramach zadania planuje się wydanie publikacji „Lachoskie Godki”.
Materiał zostanie przekazany zespołom biorącym udział w projekcie, a także instytucjom i organizacjom, które zadeklarowały współpracę przy jego realizacji, tj.: Gminnemu Ośrodkowi Kultury i Sportu w Wielkiej Wsi, Gminnemu Ośrodkowi Kultury w Łużnej, Centrum Kultury, Promocji i Rekreacji w Zielonkach, Gminnemu Ośrodkowi Kultury w Uściu Gorlickim oraz zespołom regionalnym z terenu gminy Kamionka Wielka, gminy Korzenna, Stray Sacz oraz gminy Chełmiec.

VII. Tournee z tradycją po Małopolsce
Istotną funkcją folkloru jest funkcja narodowa, polegająca na podtrzymywaniu tradycji i kształtowaniu świadomości narodowej.
Analizując potrzebę ukazywania piękna naszej tradycji innym regionom oraz promowania działalności zespołów regionalnych, zaplanowano „Tournee z tradycją po Małopolsce”. Zespoły regionalne zaprezentują program oparty na tańcu, śpiewie i obrzędowości Lachów Sądeckich.
Cechą charakterystyczną zespołów z terenu gminy Kamionka Wielka jest ich emocjonalne zaangażowanie oraz pielęgnowana od pokoleń więź międzypokoleniowa. W przekazie artystycznym dużą rolę odgrywa sentymentalne, nostalgiczne podejście członków zespołów do tradycji.

Jednym z głównych problemów, które dotykają zespoły regionalne opisywane w projekcie oraz amatorską orkiestrę, jest niedobór nowych członków, a co za tym idzie – zanikanie tradycji i zwyczajów. Współcześnie czas wolny postrzegany jest jako zasób, którego niechętnie poświęca się na działalność niedochodową, co stanowi dodatkowe wyzwanie.
Dlatego podjęto szereg działań mających na celu zwiększenie zaangażowania młodego pokolenia, umożliwienie edukacji muzycznej i tanecznej, a także doposażenie zespołów w niezbędny sprzęt i instrumenty.
Wydarzenia kulturalne realizowane w ramach projektu dają możliwość zaprezentowania piękna tradycji, a jednocześnie budują poczucie wspólnoty i dumy z polskości.

Projekt „Tradycja, rozwój, przyszłość – wspólna melodia pokoleń” stanowi odpowiedź na problemy, z jakimi zmagają się zespoły regionalne i orkiestry amatorskie. To również forma edukacji poprzez zabawę, taniec i śpiew.

Zaproponowane wydarzenia i imprezy regionalne to żywa lekcja tradycyjności, pozwalająca uczestnikom poznać i doświadczyć wartości zakorzenionych w obrzędach, muzyce i folklorze Małopolski.

Głównym problemem, na który odpowiada projekt, jest zanikanie tradycji i osłabienie więzi międzypokoleniowych, co prowadzi do stopniowej utraty elementów polskiej kultury ludowej i tożsamości regionalnej. Współczesne tempo życia, zmiany społeczne oraz dominacja mediów cyfrowych sprawiają, że coraz mniej czasu poświęca się na działania społeczne, wspólne śpiewanie, rozmowy o przeszłości czy uczestnictwo w wydarzeniach o charakterze lokalnym.

Tymczasem tradycja to nieocenione dziedzictwo kulturowe, które pozwala zrozumieć nasze korzenie, uczy wrażliwości, wspólnotowości i szacunku dla dorobku przodków. Dawniej wartości te przekazywano naturalnie – poprzez rodzinne spotkania, opowieści, śpiewy i wspólne prace rękodzielnicze. Opowieści dziadków były tak ciekawe, że dzieci z niecierpliwośicą oczekiwały kolejnych rodzinnych spotkań. Dziś ta przestrzeń zanika, a wiedza o dawnych zwyczajach i obrzędach coraz częściej pozostaje wyłącznie w opracowaniach etnografów i regionalistów.

Projekt „Tradycja, rozwój, przyszłość – wspólna melodia pokoleń” stanowi odpowiedź na ten problem. Jego realizacja zakłada szeroki wachlarz działań – od warsztatów i prelekcji, przez wydarzenia plenerowe, koncerty, konkursy i publikacje, aż po wsparcie dla zespołów regionalnych i orkiestr amatorskich wyposażając w stroje i instrumenty. Każdy z elementów projektu ma charakter edukacyjny i integracyjny, służący popularyzacji kultury Lachów Sądeckich i tradycji Małopolski.

Warto podkreślić, że powiat nowosądecki jest j prekursorem w regionie w zakresie pielęgnowania tradycyjności – działa tu wiele zespołów regionalnych, prowadzone są zajęcia artystyczne i rękodzielnicze dla dzieci i młodzieży. Pomimo ograniczonych środków finansowych i warunków lokalowych, mieszkańcy wykazują ogromne zaangażowanie w ochronę i promowanie lokalnej kultury. Projekt pozwoli na dalszy rozwój tych inicjatyw poprzez doposażenie zespołów w stroje i instrumenty, wsparcie ich działalności artystycznej oraz stworzenie nowych możliwości prezentacji dorobku regionalnego.

Zadanie przyniesie wymierne korzyści:
-- dla zespołów regionalnych i orkiestry wskazanych w projekcie – w postaci wsparcia merytorycznego i rzeczowego, umożliwiającego dalszy rozwój artystyczny. Zakup strojów ludowych i instrumentów muzycznych stanowi istotny element projektu, o łącznej wartości około 250 000,00 zł,
- dla mieszkańców Małopolski – poprzez zapewnienie dostępu do wydarzeń kulturalnych i edukacyjnych ukazujących piękno oraz różnorodność tradycji regionu,
- dla młodego pokolenia – dzięki uczestnictwu w warsztatach, koncertach i konkursach, które pozwolą poznać wartości płynące z kultury ludowej. Realizacja zadania przyczyni się również do pozyskania nowych członków zespołów regionalnych i orkiestry, wspierając tym samym ich trwałość i ciągłość pokoleniową,
- dla środowisk lokalnych – poprzez integrację mieszkańców, wzmacnianie poczucia tożsamości regionalnej oraz budowanie dumy z polskiego dziedzictwa kulturowego.

Realizacja projektu przyczyni się do ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego Małopolski, rozwoju aktywności społecznej mieszkańców oraz trwałego zapisania lokalnej historii w formie publikacji, która będzie stanowić źródło wiedzy dla kolejnych pokoleń.